 Szlak architektury drewnianej
W Wielkopolsce
województwa: lubuskie, wielkopolskie i kujawsko-pomorskie
|
 SAD w Wielkopolsce
W innych województwach
Województwo podkarpackie
Województwo świętokrzyskie
Województwo śląskie
Województwo opolskie
Województwo dolnośląskie
Województwo pomorskie
Województwo zachodniopomorskie
Województwo kujawsko-pomorskie
Województwo wielkopolskie
Województwo lubuskie
Województwo łódzkie
Województwo mazowieckie
Województwo lubelskie
Województwo podlaskie
Woj. warmińsko-mazurskie
Zobacz na mapie
Oznaczenia miejscowości mogą okazać się błędne - mapa Szlaku w woj. Wielkopolskim jest na razie w wersji demo. Bardzo demo:)
Pokaż SAD WP na większej mapie
Artykuły:
Architektura drewniana - słowem wstępu
Drewno było budulcem pospolitym, łatwo dostępnym,
odpornym na ściskanie, łatwym w obróbce - nic więc
dziwnego, że przez długie lata właściwie nie miał ten
materiał konkurencji. Niestety jego największy
mankament- łatwopalność - spowodował zniknięcie
z naszych ziem unikatowych zabytków. Nie tak dawno
spłonęła cerkiew w Komańczy, w zeszłym roku ogień
strawił dzwonnicę w Łapczycy, spłonął też kościółek
na Obidowej (został odbudowany).
 Architektura drewniana - słowem wstępu.
pobierz artykuł w PDF
Jak to się trzyma? - słowo o konstrukcjach
To konstrukcja, w której belki lub okrąglaki kładzie się poziomo na siebie, łącząc je na
narożnikach (węgłach) na różne sposoby (na obłap, na nakładkę, na "jaskółczy ogon,
na zamek"). Kształt belek jest zróżnicowany, np. okrąglaki, połowizny (belka przecięta
na pół), belki prostokątne lub prostokątne ze ściętą krawędzią.
Słowo o konstrukcjach - jak się to trzyma?.
pobierz artykuł w PDF
| |
Drewniane kościoły Wielkopolski:
Wielkopolskie kościoły budowano przeważnie w konstrukcji wieńcowej (zrębowej) lub w konstrukcji sumikowi-łątkowej, a następnie ich ściany szalowano wertykalnie. Jednak zachowały się liczne świątynie, przeważnie protestanckie, które zbudowano w konstrukcji słupowo-ramowej z wypełnieniami z glinobitki (tzw. strychulec, szachulec), a od XIX wieku z cegły (tzw. mur pruski). Niejednokrotnie pola między belkami (czarnymi od impregnatu przeciwogniowego) tynkowano na biało, co tworzyło niezwykle dekoracyjny efekt. Wiele z drewnianych świątyń posiada osobno stojące dzwonnice, niekiedy o wymyślnych kształtach. Jeżeli zaś dzwon zawieszony jest na kościelnej wieży, to ma ona konstrukcję słupowo-ramową i nie jest zespolona z nawą, gdyż powstające drgania doprowadziłyby do jej zawalenia. Wszystkie świątynie zostały udokumentowane fotograficznie i pomierzone. Niestety, od tego czasu 7 z nich spłonęło (m.in. szachulcowy w Szlichtyngowej i drewniany w Tuchorzy). W dniu dzisiejszym na terenie województwa wielkopolskiego istnieją 152 drewniane katolickie świątynie i 5 protestanckich; szachulcowych - katolickich 13 i protestanckich 21. Do rejestru zabytków wpisano 193 kościoły, w tym 29 z nich posiada cenną polichromię (m.in. Słopanowo, Tarnowo Pałuckie, Słupca, Sokolniki, Bralin, Zakrzewo, Brokęcino, Buczek Wielki, Kicin).
Biskupin:
Biskupin położony jest w zachodniej części Pałuk, krainy usytuowanej między Wielkopolską, Kujawami i Pomorzem. Konstrukcje drewniane stanowiły pozostałości osady obronnej kultury łużyckiej. Zbudowana została ona na podmokłym półwyspie o powierzchni około 2 ha. Otoczona falochronem z ukośnie wbitych pali oraz drewnianym wałem obronnym o konstrukcji skrzyniowej. Na budowę falochronu zużyto drewno z około 4 tysięcy drzew wyciętych w okolicznych lasach. Jego obwód wynosił 512 m. Rezerwat archeologiczny w Biskupinie uznany został za Pomnik Historii Rozporządzeniem Prezydenta RP z dnia 8 września 1994 roku.
Zielonogórskie Domki winiarskie:
!!!Uwaga!!!
oznaczenie domków winiarskich w Zielonej Górze (na mapie obok) jest dość dokładne.
Skansen w Ochli:
Muzeum Etnograficzne w Zielonej Górze z siedzibą w Ochli posiada na swym terenie zabytki budownictwa ludowego przenoszone tu z obszaru tej części województwa, która przed drugą wojną światową znajdowała się w granicach Niemiec. Poszczególne budynki lub całe zagrody zlokalizowane są na terenie skansenu w Ochli. Część skansenu przedstawia budownictwo zachodniej Wielkopolski i Łużyc. Zachodnią Wielkopolskę prezentują zagrody z Krobielewa i Dąbrówki Wielkopolskiej, chałupa z Potrzebowa oraz kuźnia z Kosieczyna. W tej części znajduje się także dzwonnica z Drzonkowa przedstawiająca budownictwo okolic Zielonej Góry.
Budownictwo wielkopolskie w skansenie znajduje się po prawej stronie drogi, wzdłuż której rozłożona jest jak gdyby wieś. Lewą stronę zabudowano budynkami pochodzącymi z Łużyc. Znajdują się tu chałupy z Zajączka, Jędrzychowiczek, chałupa z oborą z Jurzyna oraz trzy zagrody z chałupami z królowa i Marcinowa. Całość dopełniają piece: garncarski i do pieczenia chleba zlokalizowane poza zagrodami.
Obszar środkowo- lubuski prezentowany jest przez położoną na wzniesieniu pod lasem wieżę winiarską z Budachowa. Na niewielkim stoku znajduje się plantacja winorośli.
|
