 Gorczański Park Narodowy
"Gall Anonim"
Notka o parku
|
Turbacz i Hala Długa we mgłach
Park obejmuje centralną najwyższą część masywu Gorców, z najwyższym szczytem Turbaczem (1310m).
Utworzony został w 1980 roku. Zajmuje powierzchnię: 6750,00 ha.
Mapa: 
Mapa pochodzi ze strony Gorczańskiego Parku Narodowego
Gorce to łatwo wyodrębnialna grupa górska leżąca w Beskidzie Zachodnim, wchodzącym w skład Karpat Zewnętrznych. Od południa graniczy z Kotliną Nowotarską, od wschodu poprzez doliny rzeczne z Beskidem Wyspowym, od północy przylega do doliny Raby i dolina Mszanki, a zachodnią granicę stanowi górny bieg Raby i doliny Lepietnicy.
GPN leży w obrębie płaszczowiny Magurskiej. Jest ona zbudowana z utworów piaskowo-zlepieńcowych poprzedzielanych cieńszymi warstwami łupkowo-piaskowcowymi. Charakteryzuje się łagodnymi kopulastymi wzniesieniami.
Do utworów czwartorzędowych należą charakterystyczne kamieńce nadrzeczne, żwiry, piaski oraz gliny zwietrzelinowe i deluwialne zboczowe. Na terasach cieków, miejscach wysięków i na młakach potworzyły się pokłady torfowe.
Sieć wodna parku należy do dwóch zlewni - Dunajca (69%) i Raby. Największym ciekiem jest rzeka Kamienica. Potoki na ogół biorą swój początek z młak. Niektóre tworzą malownicze przełomy i kaskady. Większość cieków należy do pierwszej klasy czystości wód. Z reguły są zanieczyszczane ściekami z osad ludzkich. Na terenie parku występuje kilka źródeł mineralnych.
Flora:
Naparstnica zwyczajna
foto: arch. MUWIT.pl
Szata roślinna parku jest typowa dla Beskidów Zachodnich, o wyraźnej piętrowości i dużym udziale antropogenicznych zbiorowisk łąkowych. Charakter szaty jest typowo leśny - udział lasów przekracza 94.5 % powierzchni parku. Przeważnie są to lasy stare, powyżej 100 lat. Panującymi gatunkami są świerk, buk i jodła.
Piętra roślinne są dobrze wyodrębnione:
piętro regla dolnego rozciąga się od 600 m n.p.m. do 1150 m n.p.m. i zajmuje ok. 80% powierzchni parku. Dominują tutaj lasy buczyny karpackiej, miejscami ustępując tylko borom jodłowym i małym fragmentom buczyny kwaśnej. W dolnym biegu potoków pojawiają się płaty zespołu olszyny karpackiej. W miejscach o dużym uwilgotnieniu występują bujne zbiorowiska ziołoroślowe.
piętro regla górnego występuje w partiach szczytowych od wysokości 1150 m n.p.m. Dominuje górnoreglowy bór świerkowy ze sporadyczną domieszką buka, jodły i jarzębiny.
Lasy:
Zniszczone lasy pod szczytem Turbacza
foto: arch. MUWIT.pl
Na terenie parku stwierdzono ok. 930 gatunków roślin naczyniowych, 250 gatunków mchów, 450 gatunków porostów, 116 gatunków wątrobowców.
Flora chroniona parku liczy sobie 26 gatunków ściśle chronionych i 6 częściowo.
Z rzadkich gatunków wymienić można: podejźrzona lancetowatego, zarzyczkę górską, urdzika karpackiego, paprotnicę górską, przywrotnika gorczańskiego, przywrotnika równoząbkowego i przetacznika alpejskiego.
Dane teleadresowe:
Gorczański Park Narodowy - Dyrekcja
Poręba Wielka 590
34-735 Niedźwiedź
tel/fax: (0-18)33 17 207
e-mail: gpn@gorcepn.pl
Strona WWW
Płazy są reprezentowane przez 11 gatunków.
Spośród entomofauny, cenne jest występowanie polesiaka górskiego - rzadkiego reliktu polodowcowego. Problemem ekologicznym jest masowe występowanie zasnui górskiej, która na przełomie lat 70/80-tych objęła gradacją 2800 ha górnoreglowych świerczyn, z czego prawie 500 ha stanowiły gołożery. W 1983 r. gradacja załamała się bez ingerencji człowieka.
|
